Boetestelsel volgens juristen niet meer houdbaar

De discussie over verkeersboetes laait opnieuw op omdat rechters vraagtekens zetten bij de voortdurende stijging van boetebedragen. Verkeersjurist Rembrandt Groenewegen van rechtsbijstand verzekeraar DAS vreest verdere druk op de rechtspraak nu steeds meer mensen in beroep gaan.

Beeld: ©Politie

Verschillende rechters spraken zich vorige week nog uit over de ‘schreefgroei’ tussen verkeersboetes en bijvoorbeeld boetes voor mishandeling. Zo is de boete op onterecht parkeren op een gehandicaptenplaats 440 euro, terwijl voor mishandeling vaak een boete wordt opgelegd van 400 euro.

Het is volgens de rechters allemaal niet meer uit te leggen, ook niet de voortdurende verhoging van de boetebedragen. “Een opvallend effect is dat rechters verkeersboetes nu al regelmatig matigen wanneer de behandeling van een zaak erg lang heeft geduurd. De overtreding staat vast, maar de lange doorlooptijd vormt aanleiding om het boetebedrag te verlagen”, aldus Groenewegen.

Hij ziet dat de discussie tegenwoordig niet meer alleen gaat over de vraag of de overtreding heeft plaatsgevonden, maar steeds vaker of het boetebedrag in verhouding staat tot de ernst van de gedraging. Dit leidt ertoe dat steeds meer mensen beroep of verzet instellen tegen de hoogte van de boete. Niet omdat zij hun verantwoordelijkheid ontlopen, maar omdat zij de hoogte van de sanctie als onredelijk ervaren.

Korting bij directe betaling

Het ligt volgens Groenewegen voor de hand dat steeds meer mensen de gang naar de rechter gaan maken. Dat kan de druk op de rechtspraak verder vergroten.

Het wordt daarom tijd voor andere oplossingen, betoogt hij. “In sommige landen krijgen overtreders korting bij directe betaling van een verkeersboete. Dit stimuleert snelle afhandeling en vermindert administratieve lasten. Het systeem beperkt het aantal procedures en verlaagt daardoor de druk op de rechtspraak. Tegelijkertijd blijft de mogelijkheid bestaan om zaken waarin discussie bestaat over het strafbare feit volledig juridisch te laten toetsen. Een vergelijkbaar systeem zou ook in Nederland onderzocht kunnen worden.”